Verhalen als bron van kennis
Van oudsher is het delen van verhalen een manier om kennis over te dragen. Tegelijk ontstaat door het delen van verhalen ook nieuwe kennis.
Dat geldt ook voor onze gezondheid.
Daarom gaat ZelfOnderzoek Netwerk Nederland (ZONN) aan de slag met het project VERTEL. Doel van VERTEL is het bouwen van een sociale en digitale infrastructuur die helpt om inzichten van burgers te horen, op te halen en te wegen, zodat zij meetellen in kennisontwikkeling en besluitvorming.
De stem van burgers telt mee
VERTEL wordt ontwikkeld vanuit het perspectief van pandemische paraatheid. Juist wanneer het spannend wordt, tijdens een pandemie of andere gezondheidscrisis, is het belangrijk om de stem van burgers te kunnen horen. Tijdens de COVID-19-pandemie waren burgers nauwelijks betrokken bij het beleid. Dat leidde tot gebrek aan draagvlak, maatschappelijke spanningen en weerstand.
Zo’n vertelstructuur werkt alleen in tijden van crisis als die ook bruikbaar en waardevol is in periodes van rust.
Samen bouwen aan een vertelstructuur
In dit project werken Wageningen Universiteit, Mijn Data Onze Gezondheid (MD|OG), Nederland Zorgt Voor Elkaar (NLZVE), Universiteit Twente en het RIVM samen. Zij bouwen voort op de expertise van StoryConnect op het gebied van het digitaal verzamelen en verwerken van verhalen.
Samen brengen zij de hele maatschappelijke verhalenketen bijeen. Via MD|OG en NLZVE zijn zowel patiëntencollectieven als burgercollectieven rond gezondheid en zorg betrokken. Verschillende ZONN-communities gaan proefdraaien met de vertelstructuur.
Wat VERTEL mogelijk maakt
VERTEL gaat burgers in staat stellen hun inzichten te delen door:
- het versterken van bestaande netwerken van burgerorganisaties, participatie-initiatieven en zogeheten citizen science-hubs rond universiteiten;
- de ontwikkeling van een gevalideerde, schaalbare en duurzame infrastructuur voor het verzamelen van verhalen van burgers;
- burgers een actieve rol te geven in de analyse van verhalen.
Burgers, patiënten, wetenschappers en beleidsmakers ontwikkelen, testen en evalueren deze infrastructuur gezamenlijk. Het doel is om in de toekomst sneller, inclusiever en effectiever te kunnen reageren op gezondheidscrises, en tegelijk bij te dragen aan slimmer beleid, meer empowerment van burgers en grotere maatschappelijke veerkracht.
Een doorbraakproject voor ZONN
VERTEL is een directe uitkomst van de verkenning naar het potentieel van burgerwetenschap voor pandemische paraatheid, die Stichting Mijn Data Onze Gezondheid en Wageningen Universiteit in 2025 uitvoerden.
Het project wordt gefinancierd door ZonMw en is onderdeel van het Kennisprogramma Pandemische Paraatheid. Ook het AGIS Innovatiefonds draagt bij, vanuit de betrokkenheid bij en het belang van dit project voor ZONN. Daarmee is VERTEL ook een doorbraakproject voor ZONN.
In gezamenlijkheid passen burgers, patiënten, wetenschappers en beleidsmakers deze infrastructuur aan, en testen en evalueren ze deze. Het doel is om in de toekomst sneller, inclusiever en effectiever te kunnen reageren op gezondheidscrises, bij te dragen aan slimmer beleid, empowerment van burgers en meer veerkracht op alle niveaus.
Start: 1 juni 2026,
Looptijd: 3 jaar.
Meer info en contact: Gaston Remmers g.remmers@mdog.nl
